نشست ماهانه انجمن شعر و ادب ترکمنی میراث گنبد با سخنرانی دکتر ارازمحمد سارلی با موضوع مشروطیت و ترکمن ها (همگرایی و واگرایی) برگزار شد.

این جلسه که با استقبال شدید جمع کثیری از اهل قلم و تاریخ دانان روبرو گردید ، پیرامون نقش ترکمن ها در مشروطیت سخنان مبسوطی ایراد گردید و طی ان چگونگی مشارکت ترکمن ها و رهبران مشروطه خواه ترکمن معرفی گردید.

دکتر سارلی با نگاه انتقادی به همراهی اقشاری از ترکمن ها با حرکت ارتجاعی محمد علی شاه نقش خوانین و فئودال های وقت را در این سمت گیری بیان داشت.

همچنین از نقش مثبت علما برجسته ترکمن همچون ...

رجب آخوند ، عثمان آخوند و آدینه محمد خان را ستود و افزود ورود آدینه محمد خان به مجلس دوم مشروطه اولین تجربه ترکمن ها در ایفای حقوق قانونی گامی ارزشمند برشمرد.

دکتر سارلی دو جریان واپس گرایانه و همگرایانه را واقعیتی انکارناپذیر در سمت گیری ترکمن های دوره مشروطه بر شمرد و افزود نهایتا نهضت مشروطه موجب مشارکت بیشتر ترکمن ها به جهت رفع مظالم شاهان قاجار شده است و ضمن تقویت همگرایی و سانترالیسم ایرانی از یک طرف و آگاهی قومی از طرف دیگر شد.
مشروح این سخنان به زودی منتشر خواهد شد.